สภาเหล็กอาเซียน 6 ประเทศเรียกร้องเร่งปรับมาตรฐานเหล็กเตา IF เพื่อรองรับความเสี่ยงแผ่นดินไหว

สภาเหล็กและเหล็กกล้าอาเซียน (ASEAN Iron and Steel Council : AISC) ได้ส่งสัญญาณเตือนอย่างเป็นทางการถึงรัฐบาลของประเทศสมาชิก โดยเรียกร้องให้ทบทวนอย่างเร่งด่วนเกี่ยวกับการกำหนดระเบียบการผลิตและการนำไปใช้งานเหล็กสำหรับก่อสร้างที่ผ่านกระบวนการหลอมจากเตาหลอมเหนี่ยวนำไฟฟ้า (Induction Furnace : IF)

ข้อเตือนนี้เกิดจากการค้นพบของคณะวิจัยด้านวิศวกรรมที่พบปัญหาเกี่ยวกับคุณภาพโครงสร้างเหล็กและความเสี่ยงต่อความมั่นคงของอาคาร โดยเฉพาะในสภาวะที่ภูมิภาคเผชิญกับภัยธรรมชาติที่เพิ่มขึ้น รวมถึงความเสี่ยงจากการสั่นสะเทือนของแผ่นดินไหว

แถลงการณ์ร่วมนี้สะท้อนทัศนคติเดียวกันของสถาบันเหล็กจากหกประเทศ ได้แก่ ไทย อินโดนีเซีย ฟิลิปปินส์ เวียดนาม สิงคโปร์ และเมียนมา ซึ่งต่างเห็นว่ามาตรฐานเหล็กก่อสร้างในภูมิภาคจำนวนมากยังคงอ้างอิงหลักเกณฑ์ที่ตั้งไว้เมื่อหลายสิบปีก่อนแล้ว ซึ่งอาจไม่ทันเคยกับความก้าวหน้าของเทคโนโลยีการผลิตเหล็กยุคปัจจุบัน โดยเฉพาะการเพิ่มขึ้นของการผลิตเหล็กจากเตา IF ที่มีข้อจำกัดในการกำจัดสารเจือปนภายในโครงสร้างเหล็ก

ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่า แม้เหล็กจากเตา IF บางส่วนสามารถผ่านการตรวจสอบตามเกณฑ์มาตรฐานที่ใช้ในปัจจุบันได้ แต่การผ่านการทดสอบดังกล่าวไม่ได้รับประกันว่าเหล็กนั้นจะมีคุณสมบัติด้านความปลอดภัยเทียบเท่ากับเหล็กที่ผลิตจากกระบวนการสากลที่นิยมใช้ทั่วโลก เนื่องจากวิธีการผลิตมีผลกระทบโดยตรงต่อโครงสร้างจุลภาคและคุณภาพภายในของเนื้อเหล็ก

ปัญหาหลักของเหล็กจากเตา IF คือ ความจำกัดในการกำจัดสารเจือปนและสิ่งปนเปื้อนที่ติดอยู่ในเนื้อเหล็ก ซึ่งมากกว่าในกระบวนการผลิตสมัยใหม่ ส่งผลให้คุณสมบัติต่างๆ เช่น ความเหนียว ความสามารถในการรับแรงกระแทก และความต้านทานต่อความล้า (Fatigue Resistance) ลดลง ปัจจัยเหล่านี้มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อความแข็งแรงของอาคาร สะพาน และโครงสร้างพื้นฐาน ที่ต้องทนต่อแรงสั่นสะเทือนหรือแรงกระทำซ้ำเป็นระยะเวลานาน

การวิเคราะห์เพิ่มเติมพบว่า เหล็กจากเตา IF มีค่าดัชนีสิ่งเจือปนในเนื้อเหล็ก (K4) สูงกว่าเหล็กที่ผลิตจากกระบวนการมาตรฐานสากลถึง 4-5 เท่า แม้ว่าจะผ่านข้อกำหนดมาตรฐานที่ใช้บังคับอยู่ในปัจจุบัน สิ่งนี้แสดงให้เห็นว่ามาตรฐานเดิมอาจไม่ได้ครอบคลุมการประเมินคุณภาพภายในของเนื้อเหล็กอย่างเพียงพอ โดยเฉพาะการตรวจสอบความบริสุทธิ์ของเนื้อเหล็ก ซึ่งเป็นตัวแปรสำคัญที่มีผลต่อความปลอดภัยในการใช้งานระยะยาว

ในส่วนของสถานการณ์ระดับโลก มีประเทศต่างๆ ทั่วโลกเริ่มเพิ่มระดับการกำกับดูแลการผลิตเหล็กจากเตา IF แล้ว โดยเฉพาะประเทศจีนที่ออกคำสั่งยุติการผลิตเหล็กเส้นสำหรับก่อสร้างจากเตา IF นอกจากนี้ หลายประเทศในเอเชียและอาเซียนกำลังอยู่ระหว่างการทบทวนมาตรฐานและข้อกำหนดด้านคุณภาพเพื่อรองรับความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต

เพื่อเพิ่มระดับความปลอดภัยของภาคก่อสร้างในภูมิภาค สภาเหล็กได้นำเสนอแนวทางการดำเนินการ 4 ประการที่ต้องทำอย่างเร่งด่วนต่อรัฐบาลประเทศสมาชิก ประกอบด้วย การประเมินความเหมาะสมของการใช้เหล็กจากเตา IF ในโครงการก่อสร้าง การปรับปรุงเกณฑ์มาตรฐานและวิธีการทดสอบให้สอดคล้องกับเทคโนโลยีการผลิตในปัจจุบัน การเพิ่มข้อกำหนดเกี่ยวกับคุณภาพภายในของเนื้อเหล็กและการตรวจสอบสารเจือปน และการกำหนดนโยบายเพื่อลดหรือยุติการใช้เตา IF ในการผลิตเหล็กก่อสร้างในระยะยาว

ประเด็นที่ต้องเน้นคือ ไม่ใช่เพียงแค่การผ่านหรือไม่ผ่านเกณฑ์มาตรฐานเท่านั้นที่สำคัญ แต่การอัปเดตมาตรฐานให้ทันสมัยและสามารถสะท้อนคุณภาพที่แท้จริงของเหล็กก่อสร้างได้อย่างครบถ้วน เพื่อให้การพัฒนาเมือง อาคาร และระบบพื้นฐานของอาเซียนในอนาคตเป็นไปบนพื้นฐานของความปลอดภัยสูงสุดต่อประชาชนและเศรษฐกิจของภูมิภาค