การเตรียมการรับมือน้ำท่วมของรัฐบาล: บทเรียนจากเหตุการณ์หาดใหญ่

ในช่วงเวลาที่ฝนตกหนักและต่อเนื่องเกือบทุกวัน เนื่องจากฤดูฝนได้เข้ามาเต็มตัวแล้ว จึงเป็นเรื่องสมควรที่ต้องให้ความสนใจว่ารัฐบาลนำโดยอนุทิน ชาญวีรกูล ได้เตรียมมาตรการใดบ้างในการรับมือกับภัยน้ำท่วม และจะสามารถป้องกันไม่ให้เกิดน้ำท่วมขนาดใหญ่ได้หรือไม่

ภาพเสียหายที่เกิดขึ้นในหาดใหญ่ เมื่อปลายปีที่แล้ว ซึ่งเมืองจมอยู่ใต้น้ำทั้งหมด ยังคงเป็นเรื่องที่ทำให้ประชาชนกังวลจนถึงปัจจุบัน เหตุการณ์นั้นถูกมองว่าเป็นความล้มเหลวของรัฐบาลใหม่ที่เพิ่งเข้ามาบริหารประเทศในช่วงนั้น และได้รับการวิจารณ์อย่างหนักเกี่ยวกับความประมาทและประสิทธิภาพในการบริหารจัดการ

ในการประชุมคณะรัฐมนตรีเมื่อวันพุธที่ผ่านมา มีการหารือเกี่ยวกับมาตรการรับมือฤดูฝน โดยได้วางแผนปฏิบัติการ 9 ข้อ ซึ่งแสดงให้เห็นว่ารัฐบาลมีความตื่นตัวและเตรียมการอย่างรวดเร็ว อย่างไรก็ตาม ยังมีข้อสงสัยว่าแผนเหล่านี้จะสามารถนำไปปฏิบัติได้ผลจริงในทางปฏิบัติหรือไม่

หากน้ำท่วมรุนแรงกลับมาเกิดขึ้นอีกในปีนี้ รัฐบาลคงจะถูกเปรียบเทียบกับสถานการณ์เก่าจากหาดใหญ่ และจะเผชิญกับการวิจารณ์อย่างหนักหนาสาหัสอย่างแน่นอน

ในช่วงต้นฤดูฝน ภาคเหนือเป็นพื้นที่ที่ต้องให้ความสนใจเป็นพิเศษ เนื่องจากเมื่อฝนตกหนักในพื้นที่นั้น มีความเสี่ยงต่อการเกิดดินถล่มและภูเขาพังทลาย ซึ่งอาจนำมาซึ่งโคลนและตะกอนไหลเข้ามาในเมือง ในบริบทของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศโลก ปรากฏการณ์ใหม่เช่น "เรนบอมบ์" หรือระเบิดฝน ซึ่งเป็นการตกฝนหนักเฉพาะจุดที่ทำให้ระบบระบายน้ำไม่ทันการไหล ก็ได้เกิดขึ้นมากขึ้น นอกจากนี้ยังมีปรากฏการณ์ฝนแช่ที่นำมาซึ่งภัยพิบัติขนาดใหญ่ ซึ่งเป็นปัญหาใหม่ที่มนุษย์ยังไม่มีความพร้อมในการรับมือ

รูปแบบปกติของฤดูฝนในประเทศไทยเริ่มต้นด้วยการตกฝนหนักในภาคเหนือและภาคอีสาน ตามมาด้วยฝนในภาคกลางเมื่อน้ำไหลบ่าจากทิศเหนือลงมา ซึ่งมักจะทำให้พื้นที่นาข้าวในจังหวัดเช่น ชัยนาท อ่างทอง อยุธยา และสุพรรณบุรี ถูกน้ำท่วมเป็นเวลานานหลายเดือน ส่งผลให้เกษตรกรประสบกับความเสียหาย เมื่อเข้าสู่ปลายปี มรสุมจะกระหน่ำเข้าไปยังภาคใต้ตอนล่าง ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่หาดใหญ่เคยประสบเหตุการณ์น้ำท่วมรุนแรงเมื่อปลายปีที่แล้ว

จากลำดับการตกฝนของฤดูมรสุมที่ชัดเจนเช่นนี้ หน่วยงานของรัฐควรจะออกมาตรการป้องกันและรับมือได้ล่วงหน้า รัฐบาลต้องตระหนักถึงความสำคัญของการป้องกันความเสียหายต่อชีวิตและทรัพย์สินของประชาชน รวมถึงการป้องกันไม่ให้ประชาชนตกอยู่ในสภาวะไร้ที่อยู่อาศัยและความทุกข์ยากลำบาก หากเกิดน้ำท่วมขึ้นมา ก็ควรเบาบางและมีทางออกพร้อมสำหรับประชาชน

หากเกิดความเสียหายหนักแล้ว รัฐต้องจ่ายเงินช่วยเหลือและสงเคราะห์เป็นจำนวนมหาศาล ในขณะที่ประเทศต้องใช้จ่ายอย่างประหยัดและเข้มงวดอยู่แล้ว ดังนั้น การป้องกันและเตรียมการอย่างเหมาะสมจึงเป็นสิ่งที่ไม่สามารถละเลยได้