รัฐและเอกชนรวมมือขับเคลื่อน B20 เสริมความมั่นคงพลังงานไทย

นายสราวุธ แก้วตาทิพย์ อธิบดีกรมธุรกิจพลังงาน ประกาศร่วมมือกับผู้ค้าน้ำมันและภาคยานยนต์จัดกิจกรรมเพื่อยกระดับมาตรฐานน้ำมัน B20 เป็นเครื่องมือสำคัญในการเสริมสร้างความมั่นคงพลังงานของประเทศไทยตามยุทธศาสตร์ร่วมใจ

ภูมิหลังของการเคลื่อนไหวนี้เกิดจากผลกระทบของสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลางตั้งแต่วันที่ 28 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา ซึ่งส่งผลให้เสถียรภาพของตลาดน้ำมันเชื้อเพลิงโลกได้รับความกดดัน โดยปัจจุบันโลกใช้น้ำมันวันละ 103 ล้านบาร์เรล และภูมิภาคตะวันออกกลางเป็นแหล่งผลิตสำคัญที่ส่งออก 10-20 ล้านบาร์เรลต่อวัน เมื่อเกิดปัญหาการขนส่งและการผลิต หลายประเทศจึงเร่งใช้น้ำมันสำรองเพื่อบรรเทาสถานการณ์

อธิบดีกรมธุรกิจพลังงานแสดงความมั่นใจว่าหากเกิดวิกฤตเต็มรูปแบบ ประเทศไทยมีน้ำมันเพียงพอสำหรับการใช้งานประมาณ 100 วัน โดยแบ่งเป็นน้ำมันคงคลังภายในประเทศ 50-60 วัน น้ำมันบนเรือที่กำลังเข้าประเทศ 30 วัน และน้ำมันตามสัญญาจัดหาเรือเพิ่มเติมอีกราว 30 วัน

กรมธุรกิจพลังงานได้สั่งการโรงกลั่นทั้ง 6 แห่งให้ไม่หยุดการผลิตและเพิ่มปริมาณการผลิตน้ำมันสำเร็จรูปให้สูงสุด พร้อมขอความร่วมมือจากผู้ค้าน้ำมันตามมาตรา 7 และมาตรา 10 ให้รายงานข้อมูลสต็อกอย่างต่อเนื่องเพื่อป้องกันการกักตุนและรักษาความมั่นใจให้ประชาชนได้ใช้น้ำมันโดยไม่ขาดแคลน

นอกเหนือจากการรับมือวิกฤต กรมยังสนับสนุนนโยบายรัฐบาลในการส่งเสริมเชื้อเพลิงชีววภาพ โดยเฉพาะ B20 และ E20 ซึ่งเป็นยุทธศาสตร์สำคัญในการลดการนำเข้าและสนับสนุนเกษตรกร มาตรฐาน B20 ถูกกำกับตามหลักเกณฑ์ยูโร (Euro Standard) ของสหภาพยุโรปอย่างเคร่งครัด มีหน่วย Mobile Lab ลงพื้นที่ตรวจสอบคุณภาพน้ำมันทั่วประเทศเพื่อลดการปล่อยฝุ่นละออง PM 2.5 และก๊าซเรือนกระจก

อธิบดีกรมเน้นย้ำว่ารัฐบาลมีเจตนารมณ์ทำให้เรื่องนี้ยั่งยืน โดยศึกษาระบบสำรองน้ำมันทางยุทธศาสตร์ (Strategic Oil Reserve) พร้อมกับการพึ่งพาเชื้อเพลิงชีววภาพในประเทศ เพื่อให้ไทยสามารถยืนหยัดได้เองในระยะยาว แม้ราคาน้ำมันฟอสซิลโลกจะผันผวนไปตามสถานการณ์

นายอติศักดิ์ ชูสุข รองอธิบดีกรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน ชี้ว่าสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตรคาดว่าในปี 2569 ไทยจะมีผลผลิตปาล์มน้ำมันรวมประมาณ 21.87 ล้านตันต่อปี ซึ่งให้ผลผลิตน้ำมันปาล์มดิบ (CPO) ประมาณ 3.94 ล้านตันต่อปี

ความต้องการใช้น้ำมันปาล์มดิบภายในประเทศสำหรับภาคบริโภคและอุตสาหกรรมอยู่ที่ประมาณ 2.25 ล้านตันต่อปี ส่วนส่งออกประมาณ 1.20 ล้านตันต่อปี ทำให้มีปริมาณน้ำมันปาล์มดิบเหลือประมาณ 1.49 ล้านตันต่อปีที่สามารถนำไปใช้ในภาคพลังงาน

หากมีการส่งเสริมใช้น้ำมันดีเซล B20 ในสัดส่วน 10% ของการใช้ดีเซลทั้งหมด จะต้องใช้น้ำมันปาล์มดิบประมาณ 1.23 ล้านตันต่อปี ซึ่งสอดคล้องกับปริมาณผลผลิตที่คาดการณ์ไว้ แสดงว่าไทยมีผลผลิตปาล์มเพียงพอรองรับการผลิตไบโอดีเซลสำหรับผสมเป็น B20

ด้านภาคยานยนต์ น.ส.ยุพิน บุญศิริจันทร์ นายกสมาคมอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย ระบุว่าประเด็นกังวลของผู้บริโภคมากที่สุดคือผลกระทบต่อเครื่องยนต์ สมาชิกสมาคมฯ 13 แบรนด์ชั้นนำ ได้แก่ โตโยต้า อีซูซุ มาสด้า มิตซูบิชิ นิสสัน เอ็มจี ฮีโน่ ฮุนได สแกนเนีย เกรท วอลล์ มอเตอร์ ยูดี ทรัคส์ วอลโล่ ทรัคส์ เอ็ม เอ เอ็น ฟูโซ่ เมอร์เซเดส-เบนซ์ ทรักส์ และเชพโรเลต ยืนยันร่วมกันว่ามีรถยนต์รวม 1,135 รุ่นที่รองรับน้ำมัน B20 ได้โดยไม่ส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพการทำงานของเครื่องยนต์

นายสุชาติ ระมาศ ผู้อำนวยการใหญ่บริษัท ปตท. น้ำมันและการค้าปลีก จำกัด (มหาชน) หรือ OR ซึ่งเป็นตัวแทนกลุ่มผู้ค้าน้ำมัน 8 แบรนด์ ได้แก่ พีทีที สเตชั่น บางจาก พีที เชลล์ คาลเท็กซ์ ซัสโก้ ไซโนเปค ซัสโก้ และ พี.ซี.สยามปิโตรเลียม ระบุว่าพร้อมสนับสนุนนโยบายนี้เต็มที่เพื่อช่วยลดแรงกระแทกจากวิกฤตพลังงาน

ปัจจุบัน B20 มีราคาถูกกว่าน้ำมันดีเซลพื้นฐาน 7 บาทต่อลิตร ช่วยลดต้นทุนให้ผู้ประกอบการขนส่งและลดภาระค่าครองชีพประชาชนได้อย่างมีนัยสำคัญ ปัจจุบันมีปั๊มจำหน่าย B20 กว่า 600 แห่งทั่วประเทศทั้งถนนสายหลักและสายรอง โดยตั้งเป้าขยายให้ครบ 1,000 แห่งภายใน 1 เดือนข้างหน้า

เพื่อรองรับการเพิ่มสัดส่วนการใช้ไบโอดีเซลได้ถึง 40-50% จะช่วยลดการสูญเสียเงินตราต่างประเทศได้ถึง 72,000 ล้านบาทต่อปี เงินจำนวนนี้จะหมุนเวียนกลับสู่เกษตรกรชาวสวนปาล์มไทยแทน