วันพฤหัสบดีที่ 16 กรกฎาคม 2569

การแก้ไขรัฐธรรมนูญเข้าสู่ช่วงใหม่ หลังประชามติได้รับการอนุมัติจากกว่า 21 ล้านเสียง

17 พฤษภาคม 2569
การแก้ไขรัฐธรรมนูญเข้าสู่ช่วงใหม่ หลังประชามติได้รับการอนุมัติจากกว่า 21 ล้านเสียง
การแก้ไขรัฐธรรมนูญเข้าสู่ช่วงใหม่ หลังประชามติได้รับการอนุมัติจากกว่า 21 ล้านเสียง

ประเทศไทยก้าวเข้าสู่ระยะการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ หลังจากที่ประชาชนกว่า 21 ล้านคนให้การสนับสนุนผ่านการประชามติ อย่างไรก็ตาม กระบวนการภายในรัฐสภาจะต้องเริ่มต้นใหม่จากศูนย์

สาเหตุเกิดจากรัฐบาลนำโดยนายกฯ อนุทิน ไม่ได้ยืนยันการใช้ร่างรัฐธรรมนูญเดิมที่ค้างอยู่ในสภา ซึ่งหมายความว่าจำเป็นต้องเริ่มการร่างใหม่ และกำหนดเวลาจะต้องขยายออกไปอีก

พรรคภูมิใจไทยซึ่งเป็นแกนนำของรัฐบาล ได้แสดงการเคลื่อนไหว โดยนายภราดร ปริศนานันทกุล ผู้นำพรรค ระบุว่าหากที่ประชุมสมาชิกสภาพรรคเห็นชอบ พรรคจะเสนอร่างรัฐธรรมนูญต่อประธานรัฐสภาในวันที่ 20 พฤษภาคม

ร่างของพรรคภูมิใจไทยมุ่งหวังแก้ไขมาตรา 256 ของรัฐธรรมนูญ โดยการเพิ่มหมวด 15/1 เพื่อให้สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญสามารถมีบทบาทในการจัดทำได้ อย่างไรก็ตาม หมวด 1 และหมวด 2 จะถูกล็อกไว้ และไม่อนุญาตให้มีการแก้ไข

ฝ่ายค้านโดยเฉพาะพรรคประชาชน ซึ่งเป็นผู้ขับเคลื่อนประเด็นรัฐธรรมนูญมาโดยตลอด ก็ได้ประกาศหลักการของตนเช่นเดียวกัน นายณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ หัวหน้าพรรคประชาชน เสนอหลักการสามประการ

ประการแรก ส่งเสริมให้ประชาชนมีส่วนร่วมอย่างกว้างขวางในการเลือกสรรผู้ร่างรัฐธรรมนูญ ภายใต้กรอบคำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญ ประการที่สอง ป้องกันการผูกขาดกระบวนการจัดทำรัฐธรรมนูญใหม่โดยกลุ่มบุคคลใดบุคคลหนึ่ง และประการที่สาม ไม่ควรมีการเพิ่มสิทธิพิเศษให้สมาชิกสภา โดยสมาชิกทั้งหมดควรมีสิทธิในการลงคะแนนเท่าเทียมกันตลอดกระบวนการ

การเคลื่อนไหวเหล่านี้ถือเป็นความพยายามสำคัญในการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ แต่ความท้าทายที่สำคัญยังคงอยู่ที่มาตรา 256 ซึ่งถือเป็นการสอบผ่านขั้นตอนแรกที่สำคัญ

ตามข้อกำหนดของมาตรา 256 ในวาระที่สาม จำเป็นต้องได้รับการสนับสนุนจากเสียงข้างมากไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของสมาชิกทั้งสองสภารวมกัน นอกจากนี้ยังต้องได้รับการสนับสนุนจากสมาชิกวุฒิสภาไม่น้อยกว่าหนึ่งในสามของจำนวนทั้งหมด ซึ่งเป็นเงื่อนไขที่ค่อนข้างเข้มงวด

คำถามสำคัญคือ จะสามารถชักชวนให้สมาชิกวุฒิสภาหนึ่งในสามเห็นชอบได้หรือไม่ โดยจากสัญญาณต่างๆ ที่เกิดขึ้นมา เครือข่ายอนุรักษนิยมทางการเมืองดูเหมือนจะไม่เอื้ออำนวยต่อการแก้ไขรัฐธรรมนูญ

ดังนั้น จึงต้องติดตามการแสดงเจตจำนงของพรรคภูมิใจไทย ซึ่งมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับเครือข่ายเหล่านี้ ว่าจะมีความจริงใจแค่ไหนในการโน้มน้าวและผลักดันให้การจัดทำรัฐธรรมนูญใหม่ประสบผลสำเร็จ

เปรียบเทียบตัวเลือก