ปมแก้รัฐธรรมนูญกลับมาร้อน พรรคเพื่อไทยเตรียมขยับหลังภูมิใจไทยเสนอร่างใหม่

การแก้ไขรัฐธรรมนูญกลับมาถูกนำขึ้นเป็นประเด็นสำคัญในวงการเมืองไทยอีกครั้ง สะท้อนให้เห็นว่ากฎหมายสูงสุดของประเทศยังคงเป็นเรื่องที่ทุกฝ่ายให้ความสำคัญอย่างต่อเนื่อง

แม้ว่าหลายรัฐบาลได้ประกาศนโยบายการแก้ไขรัฐธรรมนูญมาแล้ว แต่ข้อจำกัดทางการเมือง เงื่อนไขกฎหมายที่ซับซ้อน และความเห็นที่แตกต่างกันในสังคมไทยได้ทำให้ความพยายามเหล่านี้ไม่เคยบรรลุผลสำเร็จจนถึงที่สุด

เมื่อเร็วๆ นี้ สภามนตรีมีมติปฏิเสธร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญที่ค้างอยู่ในสภา ส่งผลให้พรรคภูมิใจไทยเตรียมนำเสนอร่างแก้ไขฉบับใหม่ของตัวเองเข้ารับการพิจารณา ขณะเดียวกัน พรรคเพื่อไทยซึ่งเคยเน้นย้ำการแก้ไขรัฐธรรมนูญมาตั้งแต่ช่วงหาเสียงเลือกตั้ง ก็เริ่มเคลื่อนไหวเตรียมการอย่างจริงจัง

พรรคเพื่อไทยวางแผนจัดประชุมคณะทำงานร่วมกับผู้นำสำคัญ ได้แก่ นายพงศ์เทพ เทพกาญจนา และนายจาตุรนต์ ฉายแสง เพื่อวางกรอบการดำเนินการต่อไป โดยมีสองประเด็นหลักที่ต้องพิจารณา

ประเด็นแรกเกี่ยวข้องกับการเลือกสรรสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ พรรคเพื่อไทยเสนอให้ใช้ร่างเดิมของตัวเอง ซึ่งกำหนดให้แต่ละจังหวัดมีส่วนในการเลือกสมาชิก หลังจากนั้นสภาร่างรัฐธรรมนูญจึงนำส่งให้รัฐสภาทำการคัดเลือกเพิ่มเติม วิธีการนี้ออกแบบมาเพื่อหลีกเลี่ยงปัญหาการขัดคำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญ เนื่องจากไม่ใช่การเลือกตั้งสสร.โดยตรง ทั้งนี้ยังสามารถเปิดช่องให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการร่างกฎหมายสูงสุดของประเทศ

ประเด็นที่สองคือเงื่อนไขทางการเมืองภายในรัฐสภา การเสนอร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญต้องได้รับการลงชื่อสนับสนุนจากสมาชิกสภาไม่น้อยกว่า 1 ใน 5 ของจำนวนสมาชิกทั้งหมด ปัญหาคือพรรคเพื่อไทยมีเพียง 74 เสียงในสภา ดังนั้นจึงจำเป็นต้องขอความร่วมมือจากทั้งพรรคร่วมรัฐบาลและฝ่ายค้าน

จุดนี้ถือเป็นการทดสอบที่สำคัญว่าฝ่ายตรงข้ามและฝ่ายรัฐบาลจะสามารถก้าวข้ามความแตกแยกทางการเมืองและร่วมมือกันแก้ไขกฎหมายพื้นฐานของประเทศได้หรือไม่

หากทุกฝ่ายยังคงมองเรื่องรัฐธรรมนูญเป็นเพียงเกมการเมืองมากกว่าการแก้ไขปัญหาร่วมของชาติ โอกาสที่ความพยายามครั้งนี้จะสำเร็จอาจมีน้อยมาก

ที่สำคัญคือ การแก้ไขรัฐธรรมนูญไม่ใช่เรื่องของนักการเมืองในสภาเพียงอย่างเดียว แต่เป็นเรื่องของประชาชนทั้งประเทศ เพราะรัฐธรรมนูญเป็นกฎเกณฑ์ที่จะกำหนดอนาคตของประเทศในระยะเวลายาวนาน

ต้องติดตามความคืบหน้าต่อไปว่ากระบวนการครั้งนี้จะนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงที่เป็นรูปธรรมได้จริง หรือจะสิ้นสุดลงเหมือนเช่นความพยายามในอดีตที่ผ่านมา