สุริยะ เร่งบริหารน้ำเชิงรุก รับมือเอลนีโญ ผ่าน 5 มาตรการสำคัญ

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์นายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ ออกนโยบายสั่งการให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งดำเนินการจัดการน้ำอย่างเชิงรุก หลังลงพื้นที่ติดตามโครงการคลองระบายน้ำภักดีรำไพ ในจังหวัดจันทบุรี และรับฟังบรรยายสรุปสถานการณ์น้ำในพื้นที่พัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC) ที่อ่างเก็บน้ำประแสร์ จังหวัดระยอง

ประเทศไทยเผชิญกับความเสี่ยงจากฝนตกน้อยกว่าปกติในช่วงกลางปี 2569 ถึงปี 2570 เนื่องจากอิทธิพลของเอลนีโญ ซึ่งส่งผลต่อความผันผวนของสภาพอากาศ นายสุริยะ จึงมอบหมายให้กรมชลประทานและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องบริหารจัดการน้ำอย่างเชิงรุก โดยครอบคลุมการเก็บกัก จัดสรร และใช้น้ำอย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อรองรับความต้องการของเกษตรกร ประชาชน และภาคอุตสาหกรรม

สำหรับพื้นที่ EEC จำเป็นต้องดำเนินการสูบผันน้ำระหว่างคลองและอ่างเก็บน้ำให้เพียงพอกับความต้องการ ทั้งนี้ได้ขอให้ทุกหน่วยงานติดตามข้อมูลฝนและสถานการณ์น้ำอย่างใกล้ชิด พร้อมเตรียมความพร้อมเครื่องจักรและเครื่องมือเพื่อช่วยเหลือชุมชนและเกษตรกรได้ทันท่วงที

นายสุริยะ เน้นว่าในกรณีเกิดน้ำท่วม ทุกหน่วยงานต้องร่วมมือป้องกันพื้นที่สำคัญ เช่น โรงพยาบาล วัด โบราณสถาน และสถานที่สำคัญของจังหวัดและชุมชน เพื่อลดความเสียหายและผลกระทบให้น้อยที่สุด หากเกิดเหตุการณ์ฝนทิ้งช่วง ได้มอบหมายให้กรมชลประทานเข้าจัดหารถบรรทุกน้ำและเครื่องสูบน้ำเพื่อช่วยเหลือประชาชนและเกษตรกรที่ประสบปัญหาทันที

"น้ำไม่ใช่เพียงต้นทุนการผลิต แต่เป็นโครงสร้างพื้นฐานของเศรษฐกิจไทย พื้นที่ EEC ต้องมีความมั่นคงด้านน้ำควบคู่พลังงานและโลจิสติกส์ เพื่อรองรับการลงทุน" นายสุริยะ กล่าว

รัฐบาลไม่ได้มองสถานการณ์เป็นวิกฤต แต่ได้เร่งเตรียมพร้อมล่วงหน้าเพื่อบริหารความเสี่ยง ผ่าน 5 มาตรการ ดังนี้

ประการแรก เร่งเก็บกักน้ำต้นทุนในทุกพื้นที่ รวมถึงอ่างเก็บน้ำ แหล่งน้ำชุมชน และระบบกระจายน้ำขนาดกลางและขนาดเล็ก เพื่อสำรองน้ำไว้ใช้ในช่วงฝนทิ้งช่วงหรือฤดูแล้ง

ประการที่สอง บริหารจัดการน้ำตามลำดับความสำคัญและข้อมูลเชิงพื้นที่ โดยบูรณาการร่วมกับหน่วยงานด้านน้ำไฟฟ้า อุตสาหกรรม และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น

ประการที่สาม สนับสนุนการใช้น้ำอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยเฉพาะในภาคเกษตร ผ่านระบบชลประทานที่แม่นยำ การวิเคราะห์ดิน การวางแผนเพาะปลูก และเทคโนโลยี climate-smart agriculture

ประการที่สี่ ติดตามและพยากรณ์สถานการณ์น้ำและผลผลิตอย่างใกล้ชิด เพื่อแจ้งเตือนให้ข้อมูลแก่เกษตรกรและผู้ประกอบการล่วงหน้า ลดความเสียหายและลดความผันผวนของตลาด

ประการที่ห้า สนับสนุนการเพิ่ม "ผลิตภาพการใช้น้ำ" หรือ water productivity โดยให้น้ำหนึ่งหน่วยสามารถสร้างผลผลิต รายได้ และมูลค่าเพิ่มได้มากขึ้น ประเทศไทยจำเป็นต้องเปลี่ยนจากการแก้ปัญหาภัยแล้งเฉพาะหน้า ไปสู่การบริหารน้ำเชิงยุทธศาสตร์ เพื่อรองรับความมั่นคงอาหาร ความมั่นคงทางเศรษฐกิจ และการลงทุนของประเทศในระยะยาว

นายสุริยะ เชื่อว่าหากทุกภาคส่วนร่วมมือกันใช้ข้อมูลวิทยาศาสตร์และการบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ ประเทศไทยจะสามารถผ่านความผันผวนของภูมิอากาศครั้งนี้ได้ และเปลี่ยนความเสี่ยงให้เป็นโอกาสในการยกระดับภาคเกษตรและเศรษฐกิจไทยให้เข้มแข็งยิ่งขึ้น